Halloween obchodzone jest 31 października. Święto to kojarzone jest przede wszystkim z kulturą amerykańską, ale jego korzenie sięgają celtyckich rytuałów, a dokładniej tak zwanego święta Samhain. Początki tego święta można odnaleźć na obszarach dzisiejszej Irlandii oraz Szkocji. Samhain oznaczało koniec lata i początek zimy. Celtowie wierzyli, że w nocy z 31 października na 1 listopada granica pomiędzy światem żywych i martwych stawała się niezwykle cienka. Według celtyckich wierzeń w noc Samhain dusze umarłych wracały na ziemię.
Aby je odstraszyć Celtowie nosili maski i palili ogniska. Zwyczaj noszenia masek odzwierciedla się w dzisiejszych czasach w strojach i kostiumach noszonych przez uczestników zabaw halloweenowych. Święto Samhain było przez kościół katolicki uznawane za pogańskie. W IV wieku ustanowiono Dzień Wszystkich Świętych (1 listopada), który miał zastąpić obchody Samhain. Dzień poprzedzający 1 listopada zaczęto nazywać All Hallows’ Eve. Było to współczesne Halloween.
Tradycje Halloween
Jedną z najbardziej charakterystycznych i znanych na świecie tradycji Halloween jest przebieranie się za duchy, wampiry, wiedźmy i inne postacie nadprzyrodzone. Celem tych przebieranek było odstraszanie złych duchów. W ostatnich czasach kostiumy na Halloween mają charakter bardziej zabawowy, a oprócz wymienionych powyżej stworzeń można spotkać wśród przebierańców różne postacie ze współczesnej pop kultury. W Polsce jest to zwyczaj stosunkowo nowy, ale zyskujący coraz bardziej na popularności.
„Cukierek albo psikus” (angielskie: trick or treat) to kolejna szeroko rozpoznawana tradycja Halloween. Dzieci przebrane za najróżniejsze postacie chodzą po domach w nadziei na otrzymanie słodyczy. Jeśli gospodarz danego domu nie ma dla nich nic słodkiego to „odwdzięczają” się one drobnym żartem lub psikusem. Zwyczaj ten wywodzi się z średniowiecznej Anglii kiedy to ubodzy chodzili od domu do domu i w zamian za jedzenie modlili się za dusze zmarłych.
Jednym z symboli Halloween jest wydrążona dynia do której wkłada się świeczkę. Nazywa się ją z angielskiego Jack-o-Lantern. Nazwa ta nawiązuje do irlandzkiej legendy o kowalu Jacku, który sprzedał duszę diabłu w zamian za ziemskie bogactwa. Tuż przed Halloween diabeł chciał zabrać duszę Jacka, ten go jednak przechytrzył i uwięził. Po swojej śmierci nie mogąc wstąpić do nieba, ani do piekła Jack musiał chodzić po ziemi do dnia sądu ostatecznego trzymając w ręku wydążoną latarnię. Na pamiątkę tego wydarzenia z okazji Halloween drąży się dynie tworząc latarnie m.in. w celach dekoracyjnych.
Magia i rytuały Halloween
Halloween jest silnie związane z wiarą w duchy. W wielu krajach podczas Halloween organizuje się seanse spirytystyczne. Istnieje także wiele zwyczajów mających na celu przewidzenie przyszłości lub zyskanie przychylności duchów. Często odprawia się wiele ezoterycznych rytuałów, które nie tylko mają na celu ochronę przed złem, ale również przyciągnięcie szczęścia. Do najbardziej popularnych rytuałów zaliczyć możemy:
1. Wróżenie z jabłek, które ma na celu przewidzenie szczęścia w miłości. Podczas tego obrzędu zainteresowana osoba obiera jabłko tak aby skórka była jak najdłuższa. Po obraniu jabłka rzuca się skórką, a ona upadając ułoży się w inicjały imienia przyszłej ukochanej osoby.
2. Rytuał ochronny z dynią – aby ochronić dom przed nieszczęściem wycina się dynię, do wnętrza której należy włożyć świeczkę. Dodatkowo, na skórce dyni wycina się magiczne symbole ochronne. Ma to na celu wzmocnienie ochrony domu przed złem i negatywną energią.
3. Kontakt z duchami – w dniu Halloween bliscy osoby zmarłej często starają się nawiązać z nią kontakt podczas seansu spirytystycznego. W tym celu tworzy się specjalny ołtarz poświęcony zmarłemu na którym stawia się świece. Symbolizują one przewodnictwo dusz i spełniają funkcję ochronną.
Kontrowersje związane z Halloween
Historycznie korzenie Halloween sięgają pogańskiego święta Samhain co budzi wiele kontrowersji wśród wyznawców religii katolickiej. Spór ten jest widoczny zwłaszcza w szkołach gdzie od lat nauczyciele języka angielskiego spierają się z nauczycielami religii. Katecheci bronią wiary katolickiej argumentując, iż mamy w Polsce swoje własne święto zmarłych, nauczyciele języka angielskiego zaś przekonują, iż Halloween to element kultury krajów anglojęzycznych i dlatego też uczniowie powinni być z nim zaznajomieni.
Tak jak kwestia szkolnych balów halloweenowych należy do dyrektora, tak za obchody Halloween w wolnym czasie uczniów odpowiedzialni są już rodzice. Niezależnie od tego czy traktują oni Halloween jako dobrą zabawę, czy też mają głębsze refleksje dotyczące powagi śmierci należy pamiętać, że jest to element kultury kraju anglojęzycznego, który pokazuje nam różnice w podejściu do śmierci w różnych krajach i zależności pomiędzy światem żywych, a światem zmarłych.
Źródła:
https://cobs.pl/blogs/news/halloween-i-jego-odpowiedniki
https://tradycje.pl/halloween/
https://fonia.app/halloween-historia-kontrowersje-tradycje/
